Regulatory Change Management
Compliance07 maart, 2022

ISO 45001: welke veranderingen integreren in Management of Change?

Management of change (MOC), Control of Change (COC) of veranderingsmanagement

Management of change (MOC), Control of Change (COC) of veranderingsmanagement krijgt meer en meer aandacht in elke bedrijfsorganisatie. Ook in ISO 45001 is er een aparte paragraaf 8.1.3 over management van wijzigingen, voorzien. In de praktijk blijkt dat management of change niet altijd voldoende aan bod komt in het V&G-managementsysteem van organisaties.

Waarom management of change?


Elke bedrijfsorganisatie is permanent in transitie: digitalisering, complexer wordende samenwerkingsverbanden en projecten, grotere risico’s, veranderingen in de arbeidsmarkt (veroudering van het werknemersbestand, minder langdurige dienstverbanden, verlies aan vakmanschap, verhoogde werkdruk, langdurige verplaatsingen, enz.) en het meer beroep doen op contractorarbeid en onderaanneming (in vele gevallen (buitenlandse) ondernemingen).

Deze veranderingen vragen meer inspanningen aan de moderne bedrijfsorganisaties. Ook op veiligheids- en gezondheidsgebied vragen de hiervoor vermelde wijzigingen in de context waarbinnen organisaties werken, andere benaderingen

Twee belangrijke wijzigingen in het veiligheids- en gezondheidsbeleid van de toekomst zijn:

  • de ketenbenadering: het verschuiven van de aandacht van interne veiligheid en gezondheid van de eigen werknemers naar een meer externe gerichtheid over de ganse keten, is nodig. In de keten zal veiligheid en gezondheid bespreekbaar moeten worden gemaakt, van leveranciers naar contractors/onderaannemers, en zal veiligheidscultuur een kernconcept worden;
  • de mensgerichtheid: het verschuiven van de aandacht van meer harde technische veiligheids- en gezondheidsaspecten naar meer zachte menselijke aspecten zoals veilig gedrag, veiligheidscultuur, bewustzijn van de persoonlijke bijdrage aan veiligheid en gezondheid, betrokkenheid, competentieontwikkeling en bereidheid tot leren en/of het hebben van een positieve attitude.

Over welke veranderingen gaat het?


ISO 45001 is duidelijk over welke veranderingen het gaat:
  • veranderingen in de context en veranderingen in de noden en verwachtingen van de belanghebbende partijen;
  • veranderingen in de wetgeving;
  • veranderingen in de technologieën, gebruikte arbeidsmiddelen, gebruikte (gevaarlijke) stoffen;
  • veranderingen in de kennis en in de kennis over risico’s en gevaren in het bijzonder;
  • veranderingen in producten, diensten en processen, waaronder:
  • nieuwe arbeidsplaatsen;
  • nieuwe arbeidsorganisatie;
  • andere arbeidsomstandigheden;
  • andere arbeidsmiddelen;
  • wijzigingen in de personeelsbezetting.

Deze wijzigingen mogen geen negatieve invloed hebben op de goede werking van het V&G-managementsysteem. Het management van wijzigingen volgens 8.1.3 heeft betrekking op wijzigingen die een invloed hebben op verschillende processen zoals personeel (nieuw organisatiestructuur, nieuwe functies en functiebeschrijvingen, bijkomende V&G-opleidingen, enz.), onderhoud, aankoop, andere PBM’s, aanpassing van veiligheidsinstructies, enz.  Dergelijke wijzigingen dienen planmatig te worden aangepakt.

Auteur: Jan Dillen, senTRAL

ISO 45001: Hoe consultatie en participatie van werknemers toepassen in de praktijk?

Eén van de problemen die vaak voorkomen bij de invoering van een veiligheids- en gezondheidsmanagementsysteem in de organisatie, is dat de consultatie en participatie van de medewerkers ontbreekt of onvoldoende is uitgewerkt.

Waarom is consultatie en participatie belangrijk?

Om een goed werkend veiligheids- en gezondheidsmanagementsysteem in de organisatie te krijgen, is een betekenisvolle deelname en raadpleging van werknemers nodig. Een goede werkend V&G-managementsysteem is zowel belangrijk voor de organisatie als voor de werknemers. Consultatie en participatie is nodig omdat de medewerkers weten wat de belangrijkste gevaren zijn in hun job. Goed werkende V&G-managementsystemen maken gebruik van deze kennis.

Werknemersparticipatie betekent dat niet-leidinggevende werknemers betrokken zijn bij het opzetten, beheren, evalueren en verbeteren van het V&G-managementsysteem. Alle werknemers in een organisatie moeten de mogelijkheid krijgen om deel te nemen, inclusief de werknemers van aannemers, onderaannemers en uitzendbureaus.

In een goed werkend V&G-managementsysteem worden alle niet-leidinggevende werknemers aangemoedigd om aan het managementsysteem deel te nemen, het leveren van input en het melden van veiligheids- of gezondheidsproblemen. Werknemers hebben toegang tot de informatie en training die zij nodig hebben. Werknemers hebben mogelijkheden om deel te nemen aan het ontwerp, de implementatie en de evaluatie van het managementsysteem. Werknemers hebben geen schrik om gestraft te worden als ze gevaren of (bijna)ongevallen melden.

Wat houdt consultatie en participatie in?

Niet-leidinggevende werknemers moeten:

  • geraadpleegd worden over het begrijpen van de behoeften van belanghebbende partijen, het V&G-beleid en de V&G-doelstellingen, de rollen en verantwoordelijkheden, het voldoen aan de wettelijke vereisten, het outsourcing van aannemingen en contractoren, de auditprogramma's en continue verbetering;
  • deelnemen aan het bepalen van methoden voor overleg en participatie, risico's en kansen identificeren en beoordelen, beheersingsstrategieën, het bepalen van competentie-eisen, methoden van communicatie en incidentonderzoek

Handige tips!

Een eerste stap in het proces van medezeggenschap en raadpleging van werknemers zou kunnen bestaan uit een vergadering waarin de managers van de organisatie hun visie, waarden en betrokkenheid voor het opzetten van een V&G-managementsysteem volgens ISO 45001 communiceren.  Alle werknemers worden op de hoogte gebracht dat hun deelname nodig is en een vereiste is van de norm.

Om participatie en consultatie te laten slagen, moeten werknemers het gevoel hebben dat hun inbreng belangrijk is en dat met hun mening rekening wordt gehouden. De deelname zal moeilijker zijn als met taal, opleiding of competentie geen rekening wordt gehouden. Ook als werknemers vrezen voor straf (bijvoorbeeld als ongevalsonderzoeken gericht zijn op de schuld in plaats van de onderliggende oorzaken, of als het melden van ongevallen invloed heeft op de toekenning van premies of beloningen).

ISO 45001 invoeren: 10 tips om de meest voorkomende valkuilen te vermijden (infographic)

Wat zijn nu de problemen waar organisaties mee worstelen?  

We lijsten hieronder de 10 voornaamste valkuilen op waar een organisatie waakzaam over moet zijn bij de invoering van ISO 45001, telkens aangevuld met tips hoe u elke specifieke valkuil best kan vermijden.

 

iso45-valkuilen-en-tips

Bron: Jan Dillen & Marie-Francoise Gillis, senTRAL

Wat houdt een goede ISO 45001 implementatie in? Maak kennis met senTRAL, online tool voor alle HSE informatie en vindt alle info die u nodig hebt voor een optimale veiligheidscultuur.
Back To Top