ITAA vreest voor UBO-wetsontwerp
Tax & Accounting27 mei, 2021

Wetsontwerp doet ITAA vrezen voor de veiligheid van haar leden

Accountants en belastingadviseurs spelen al jaren een belangrijke rol in de strijd tegen witwaspraktijken. Het wetsontwerp dat -naar aanleiding van de wijzigingen van de Europese Antiwitwasrichtlijn- op 26 mei ter stemming ligt, voorziet in een aantal hervormingen die duidelijke (fysieke) veiligheidsrisico's voor de accountants en belastingadviseurs in zich dragen. ITAA (het Institute for Tax Advisors and Accountants) staat ervan versteld dat de veiligheid van haar leden wordt opgeofferd in ruil voor het voldoen aan een administratieve verplichting, met name het accuraat houden van het UBO-register (het register dat de uiteindelijke begunstigden van een onderneming opneemt).

Accountants en belastingadviseurs nemen al jaren hun maatschappelijke verantwoordelijkheid door mogelijke witwaspraktijken te melden aan de Cel voor Financiële Informatieverwerking (CFI). Deze verplichting, die sedert 2018 bestaat, is gekoppeld aan een geheimhoudingsplicht, zowel in hoofde van de CFI als in die van de accountants en belastingadviseurs.

Het nieuwe wetsontwerp voorziet in een bijkomende verplichting waarbij accountants en belastingadviseurs voortaan discrepanties moeten melden bij de administratie Financiën tussen enerzijds de gegevens van het UBO-register (waarin de vennootschapsinformatie opgenomen is) en anderzijds alle overige informatie over hun cliënt waarover zij beschikken. Die gelijktijdige en parallelle meldingsplicht creëert het risico dat de cliënt te weten komt dat zijn accountant of belastingadviseur hem heeft aangegeven want de garanties die de CFI op het vlak van vertrouwelijkheid biedt, gelden niet voor de administratie Financiën. Die zal, naar aanleiding van de melding van een UBO-discrepantie, een verzoek tot correctie richten aan de cliënt, wat bij deze juist een vermoeden kan doen ontstaan dat hij aangegeven werd door zijn vertrouwenspersoon. In witwasdossiers is de uiteindelijke begunstigde die in het UBO-register staat, in het merendeel van de gevallen, een stroman. Daardoor stellen die beroepsbeoefenaars zich bloot aan bedreigingen of vijandige daden vanwege diegenen die ze gemeld hebben. Het gaat immers in bepaalde gevallen om criminele, vaak druggerelateerde, organisaties. Het ITAA beklemtoont: “het feit dat zeker 1.200 leden mails hebben verzonden naar de Minister van Financiën is illustratief voor hun perceptie van de ernst van de situatie”. 

Dientengevolge heeft ITAA een voorstel gelanceerd dat tegemoet komt aan de Europese vereisten, maar tegelijkertijd de veiligheid van de accountants en de belastingadviseurs waarborgt. Als er sprake is van een melding zowel bij de CFI als een UBO-discrepantie dan wordt de melding van de UBO-discrepantie uitgesteld totdat de CFI haar onderzoek voor vermoeden van witwaspraktijken heeft afgerond. Op dat moment is het risico geweken. Deze oplossing is geïnspireerd op de manier waarop men in Nederland de meldingsplicht verzoent met de veiligheid van accountants en belastingadviseurs. Ook het Instituut van de Bedrijfsrevisoren (IBR) staat achter deze oplossing.

Bart Van Coile, voorzitter van het ITAA verduidelijkt: “Wij willen onze maatschappelijke rol in de strijd tegen witwaspraktijken zeker blijven spelen, maar de meerderheid heeft niet voor de door ITAA voorgestelde oplossing gestemd, maar wel voor een, door de meerderheid voorgesteld amendement dat de gevaren voor de accountants en belastingadviseurs niet wegneemt. We staan dan ook versteld dat de meerderheid de veiligheid van onze leden opoffert onder het motto dat men aan een administratieve verplichting, het accuraat houden van het UBO-register, moet voldoen. Men voerde aan dat er achteraf -  mochten er zich problemen voordoen - een evaluatie van de wet zou kunnen gebeuren. Dit klinkt ons bijzonder cynisch in de oren, aangezien de verwachte problemen net bestaan uit represailles en bedreigingen ten aanzien van onze leden”. 

Hij concludeert: “Men geeft onze leden een belangrijke maatschappelijke taak maar men geeft hen niet de broodnodige bescherming voor de gevolgen die dit met zich kan meebrengen. Nochtans hebben wij een voorstel gelanceerd dat tegemoet komt aan de Europese vereisten en tegelijkertijd wél de veiligheid van de accountants en belastingadviseurs waarborgt. Als ITAA zullen we alles blijven doen om deze onveilige regeling in het wetsontwerp aan te vechten.