Prawo02 marca, 2021

Przegląd Podatkowy 3/2021

prof. dr hab. Bogumił Brzeziński, dr h.c.
Autor jest emerytowanym kierownikiem Katedry Prawa Finansów Publicznych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu i Katedry Prawa Finansowego Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Ośrodka Studiów Fiskalnych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika. ORCID: 0000-0003-3923-5627

dr hab. Krzysztof Lasiński-Sulecki, prof. UMK
Autor jest dyrektorem Ośrodka Studiów Fiskalnych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu oraz doradcą podatkowym. ORCID: 0000-0002-8380-8392

dr hab. Wojciech Morawski, prof. UMK
Autor jest kierownikiem Katedry Prawa Finansów Publicznych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu oraz radcą prawnym. ORCID: 0000-0002-2396-9434

Stosowanie regulacji GAAR do operacji dokonanych przed jej wejściem w życie. Czy walka o efektywność systemu podatkowego usprawiedliwia już wszystko?

Klauzula ogólna przeciwko unikaniu opodatkowania (GAAR) weszła w życie 15.07.2016 r. Dość oczywiste wydaje się stwierdzenie, że nie powinna ona działać wstecz. Zakaz wstecznego działania prawa jest mocno zakorzeniony w naszej kulturze prawnej. W wypadku polskiej GAAR prawodawca zdecydował się na nadanie jej charakteru częściowo retrospektywnego, gdyż ma ona dotyczyć powstałych po jej wejściu w życie skutków zachowań podatników, nawet zaistniałych przed tym dniem. Obecnie obserwujemy jednak coraz śmielsze próby stosowania GAAR do czynności podatników w całości dokonanych przed wejściem w życie GAAR, a nawet przed jej uchwaleniem. Działania takie muszą budzić obawy z punktu widzenia bezpieczeństwa prawnego podatników, nie tylko zresztą w kontekście GAAR.

Słowa kluczowe: reguły intertemporalne, klauzula ogólna przeciwko unikaniu opodatkowania, retroaktywność

Pobierz treść artykułu>>

prof. dr hab. Bogumił Brzeziński, doctor honoris causa
The author is a retired Head of the Department of Public Finance Law, Nicolaus Copernicus University in Torun, the Department of Financial Law, Jagiellonian University in Krakow, and the Centre for Fiscal Studies, Nicolaus Copernicus University in Torun.
ORCID: 0000-0003-3923-5627

dr hab. Krzysztof Lasiński-Sulecki, associate professor of the Nicolaus Copernicus University in Torun
The author is the Head of the Centre for Fiscal Studies, Nicolaus Copernicus University in Torun, and a tax adviser. ORCID: 0000-0002-8380-8392

dr hab. Wojciech Morawski, associate professor of the Nicolaus Copernicus University in Torun
The author is the Head of the Department of Public Finance Law, Nicolaus Copernicus University in Torun, and an attorney at law. ORCID: 0000-0002-2396-9434

Application of GAAR Regulation to Operations Performed Before Its Entry into Force. Can the Fight for Tax System Efficiency Justify Anything?

The general anti-avoidance rule (GAAR) entered into force on 15 July 2016. It seems fairly obvious that it should not apply retroactively. The prohibition of retroactivity is well-rooted in our legal culture. As for the Polish GAAR, the legislator decided to make it partly retroactive, because it applies to consequences of taxpayers’ activities that occurred after its entry into force, even if the activities themselves took place prior to that day. But currently we observe increasingly presumptuous attempts to apply the GAAR to taxpayers’ activities completed before the GAAR entered force or even before it was passed. Such attempts are a cause for concern from the point of view of legal security of taxpayers, not only in the context of GAAR.

Keywords: intertemporal rules, general anti-tax avoidance rule, retroactivity

Bibliografia / References
Babiarz S., Hauser R.M., Kabat A., Niezgódka-Medek M., Rudowski J., Ordynacja podatkowa. Komentarz, LEX/el. 2017
Debat O., La rétroactivité et le droit fiscal, Defrenois EJA 2006
Driedger E.A., Statutes: Retroactive Retrospective Reflections, „Canadian Bar Review” 1978, Vol. 56, No. 2
Filipczyk H., Interpretacje indywidualne w kontekście klauzuli ogólnej przeciwko unikaniu opodatkowania – problemy wybrane, „Monitor Podatkowy” 2017/9
Filipczyk H., Regulacja intertemporalna klauzuli ogólnej przeciwko unikaniu opodatkowania w świetle standardów konstytucyjnych, „Przegląd Podatkowy” 2016/7
Gribnau H., Pauwels M., General Report [w:] Retroacitvity of Tax Legislation, EATLP 2013
Kalinowski M., Granice legalności unikania opodatkowania w polskim systemie podatkowym, Toruń 2001
Kondej M., Problematyka intertemporalna stosowania klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania, „Przegląd Podatkowy” 2017/7
Lasiński-Sulecki K., Morawski W., Zakaz nadużycia unijnego prawa podatkowego zasadą ogólną prawa UE?, „Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego” 2013/2
Pauwels M., Retroactive and retrospective tax legislation: a principle-based approach; a theory of ‘priority of transitional law’ and ‘method of the catalogue of circumstances’ [w:] Retroacitvity of Tax Legislation, EATLP 2013
Peeters B., Puncher E., Belgium [w:] Retroactivity of Tax Legislation, EATLP 2013
Wierczyński G., Komentarz do ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych [w:] Redagowanie i ogłaszanie aktów normatywnych. Komentarz, LEX/el. 2016, komentarz do art. 5


dr Jowita Pustuł
Autorka jest doradcą podatkowym i radcą prawnym oraz adiunktem w Zakładzie Prawa Finansowego Uniwersytetu Jagiellońskiego. ORCID: 0000-0003-0063-7880

Ryczałt od dochodów spółek kapitałowych, czyli estoński CIT à la polonaise

Przedmiotem niniejszego artykułu jest omówienie elementów konstrukcyjnych ryczałtu od dochodów spółek kapitałowych. Przepisy dotyczące ryczałtu zostały wprowadzone do ustawy z 15.02.1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych – dalej u.p.d.o.p. – z dniem 1.01.2021 r. Prezentowane zmiany wynikają z uchwalenia 28.11.2020 r. ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw – dalej ustawa nowelizująca. Przy przygotowaniu artykułu został uwzględniony opublikowany 8.12.2020 r. na stronach Ministerstwa Finansów dokument Przewodnik do Ryczałtu od dochodów spółek kapitałowych, będący projektem objaśnień podatkowych w rozumieniu art. 14a § 1 pkt 2 ustawy z 29.08.1997 r. – Ordynacja podatkowa. Ostateczna wersja objaśnień przepisów regulujących ryczałt od dochodów spółek kapitałowych nie została jeszcze opublikowana.

Słowa kluczowe: podatek ryczałtowy, podatek dochodowy od osób prawnych, estoński CIT, spółka kapitałowa, dochód

dr Jowita Pustuł
The author is a tax adviser and an attorney at law, she is also an assistant professor at the Department of Financial Law, Jagiellonian University in Krakow. ORCID: 0000-0003-0063-7880

Flat-Rate Tax on Company Income, That Is, Estonian CIT the Polish Way

This article discusses construction elements of flat-rate tax on company income. The provisions on flat-rate tax were introduced into the Act of 15 February 1992 on Corporate Income Tax with effect from 1 January 2021. The presented amendments result from the adoption on 28 November 2020 of the Act to Amend the Act on Corporate Income Tax and certain Other Acts. When preparing the article, the author took into account the document ‘Flat-Rate Tax on Company Income. A Guide’, published on 8 December 2020 on the Ministry of Finance website. The document is a draft of tax explanations within the meaning of Article 14a(1)(2) of the Act of 29 August 1997 – Tax Ordinance. The final version of explanations for provisions that regulate flatrate tax on company income has not been published yet.

Keywords: flat-rate tax, corporate income tax, Estonian CIT, company, income


Weronika Missala
Autorka jest radczynią prawną z dużym doświadczeniem w doradztwie podatkowym, w latach 2018–2020 była zastępczynią dyrektora w Ministerstwie Finansów odpowiedzialną m.in. za negocjowanie umów o unikaniu podwójnego opodatkowania

Ograniczenie ulgi abolicyjnej i inne zmiany w opodatkowaniu dochodów osiąganych przez polskich rezydentów za granicą

W dniu 1.01.2021 r. weszły w życie przepisy ustawy z 28.11.2020 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne oraz niektórych innych ustaw. Ustawa wprowadza wiele zmian korzystnych dla podatników (np. znaczne rozszerzenie przychodów opodatkowanych zryczałtowanym podatkiem dochodowym), ale również zwiększających obciążenia podatkowe (opodatkowanie podatkiem dochodowym spółek komandytowych, znaczne ograniczenie tzw. ulgi abolicyjnej) oraz wprowadzających dodatkowe obowiązki informacyjne (np. obowiązek publikowania informacji o realizowanej strategii podatkowej czy obowiązki sprawozdawcze spółek nieruchomościowych i ich wspólników). Jedną z bardziej kontrowersyjnych zmian, szeroko dyskutowaną zarówno w toku konsultacji publicznych, jak i prac legislacyjnych, jest ograniczenie tzw. ulgi abolicyjnej poprzez modyfikację art. 27g ustawy z 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych – dalej u.p.d.o.f. W niniejszym artykule autorka omawia zasady opodatkowania dochodów osiąganych przez polskich rezydentów podatkowych za granicą, wpływ znacznego ograniczenia ulgi abolicyjnej na obciążenia podatkowe, a także genezę i kontekst międzynarodowy wprowadzonych zmian.

Słowa kluczowe: rezydencja podatkowa, unikanie podwójnego opodatkowania, umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, Konwencja MLI, abolicja podatkowa, ulga abolicyjna

Weronika Missala
The author is an attorney at law with vast experience in tax consulting; in 2018–2020 she was a vice-director at the Ministry of Finance in charge of negotiating double tax treaties, among other responsibilities

Restriction of Tax Amnesty Relief and Other Changes in Taxation of Income Earned by Polish Residents Abroad

On 1 January 2021, the Act of 28 November 2020, of the Act to Amend the PIT Act, the CIT Act, the Act on Flat-Rate Tax on Certain Incomes Earned by Natural Persons, and Certain Other Acts entered into force. The Act introduces a host of amendments to the taxpayers’ advantage (e.g. considerable extension of the list of income on which flat-rate income tax is collected), but also ones that increase tax liabilities (income tax on limited partnerships, considerable restriction of the so-called tax amnesty relief) or introduce additional information duties (e.g. the duty to publish information about the tax strategy followed or reporting duties of real estate companies and their shareholders). One of the most controversial amendments, widely discussed both during public consultations and in the course of legislative work, is restriction of the so-called tax amnesty relief by modification of Article 27g of the Act of 26 July 1991 on Personal Income Tax. In this article, the author discusses the principles of taxation of income earned by Polish tax residents abroad, the impact of the considerable restriction of tax amnesty relief on tax liabilities, as well as the origin and international context of these amendments.

Keywords: tax residency, elimination of double taxation, double tax treaties, Multilateral Instrument, tax amnesty, tax amnesty relief

Bibliografia / References
Bartosiewicz A., Kubacki R., Abolicja podatkowa – problemy, wątpliwości, kontrowersje, „Przegląd Podatkowy” 2008/11
Missala W., Opodatkowanie zysków ze sprzedaży polskich spółek nieruchomościowych – nowe obowiązki spółek i ich wspólników, „Przegląd Podatkowy” 2021/1
OECD, Model Tax Convention on Income and on Capital: Condensed Version 2017, https://www.oecd.org/ctp/treaties/model-tax-convention-on-income-and-on-capital-condensed-version-20745419.htm (dostęp: 10.01.2020 r.)
Pustuł J., Podatek dochodowy od osób prawnych – zmiany od 1.01.2021 r., „Przegląd Podatkowy” 2021/2


Bartłomiej Bieniek
Autor jest aplikantem adwokackim, agentem celnym. ORCID: 0000-0002-5231-9860

Podmiot zobowiązany do zapłaty akcyzy na tle art. 8 ust. 2 pkt 4 ustawy o podatku akcyzowym – uwagi de lege ferenda

Artykuł porusza zagadnienie opodatkowania akcyzą nabycia lub posiadania wyrobów akcyzowych znajdujących się poza procedurą zawieszenia poboru akcyzy, od których nie została zapłacona akcyza w należnej wysokości. Ten szczególny przedmiot opodatkowania akcyzą jest uregulowany w art. 8 ust. 2 pkt 4 ustawy z 6.12.2008 r. o podatku akcyzowym – dalej u.p.a. – który w założeniu ustawodawcy ma służyć zabezpieczeniu interesów fiskalnych państwa przed mechanizmem oszustw podatkowych na gruncie podatku akcyzowego. Konstrukcja wspomnianego przepisu wywołuje jednak liczne kontrowersje. Istotne wątpliwości budzi stosowanie art. 8 ust. 2 pkt 4 u.p.a. głównie w zetknięciu tego przepisu z obowiązującą na gruncie podatku akcyzowego zasadą jednofazowości opodatkowania. Istota omawianej regulacji jest niezrozumiała przede wszystkim dla przedsiębiorców zajmujących się obrotem wyrobami akcyzowymi, którzy muszą ponosić negatywne konsekwencje podatkowe za ich nieuczciwych kontrahentów.

Słowa kluczowe: akcyza, podatek akcyzowy, wyroby akcyzowe, podatnik, zasada jednofazowości

Bartłomiej Bieniek

The author is a trainee advocate and a customs agent. ORCID: 0000-0002-5231-9860

Entity Obligated to Pay Excise Duty Against the Background of Article 8(2)(4) of the Excise Duty Act. De Lege Ferenda Remarks

This article discusses the question of taxation with excise duty of the acquisition or possession of excise goods outside the procedure of suspension of excise duty, on which goods excise duty was not paid in full. This special object of taxation with excise duty is is regulated in Article 8(2)(4) of the Act of 6 December 2008 on Excise Duty (‘AED’), which – as assumed by the legislator – is to secure the state’s fiscal interests against the mechanism of excise fraud. However, the construction of the aforementioned provision causes numerous controversies. Major doubts arise also in connection with the application of Article 8(2)(4) AED, mainly in confrontation with the principle of single-phase taxation, which applies to excise duty. The essence of the regulation in point is incomprehensible, mainly for entrepreneurs trading in excise goods, who have to bear the negative tax consequences of actions of their dishonest counterparties.

Keywords: excise, excise duty, excise goods, taxpayer, principle of single-phase taxation

Bibliografia / References
Akcyza. Komentarz, red. M. Zimny, Warszawa 2020
Flis K., Zasada jednofazowości opodatkowania akcyzą w świetle obowiązującej ustawy akcyzowej, a także poprzedzającej ją ustawy z 2004 r. [w:] Prawo celne i podatek akcyzowy. Kierunki przeobrażeń i zmian, red. T. Nowak, P. Stanisławiszyn, Warszawa 2014
Parulski S., Akcyza. Komentarz, LEX/el. 2016
Prawo podatkowe. Zarys wykładu, red. L. Etel, Warszawa 2013
Radzikowski K., Prawnopodatkowe skutki wadliwości czynności cywilnoprawnych, Warszawa 2014


Dariusz M. Malinowski
Autor jest doradcą podatkowym

Podatkowe regulacje dotyczące darowizn związanych z przeciwdziałaniem epidemii COVID-19 (1)

Dariusz M. Malinowski
The author is a tax adviser

Tax Regulations on Gifts Relating to Fighting the COVID-19 Epidemic (1)


Angelika Dahms
Autorka jest prawnikiem, LL.M w zespole postępowań VAT w kancelarii GWW Ladziński, Cmoch i Wspólnicy sp.k. Specjalizuje się w zagadnieniach VAT, opodatkowaniu transakcji wewnątrzwspólnotowych i sprawozdawczości podatkowej (VAT compliance)

Podatkowe aspekty opłaty od „małpek”

Niniejszy artykuł ma na celu przybliżenie podstawowych elementów nowego rodzaju opłaty dotyczącej zezwoleń na obrót hurtowy w kraju napojami alkoholowymi, którą zostały objęte alkohole w opakowaniach o pojemności do 300 ml, tzw. małpki. Artykuł odnosi się, poza przedmiotem opłaty i podmiotami zobowiązanymi do jej wniesienia, także do zasad kalkulacji nowej daniny oraz obowiązków sprawozdawczych. W artykule skupiono się na problemach praktycznych nowych regulacji.

Słowa kluczowe: opłata „małpkowa”, podatek, opłata, branża spożywcza

Angelika Dahms
The author is a lawyer, LL.M., in VAT litigation team at GWW Ladziński, Cmoch i Wspólnicy sp.k. law firm. She specializes in VAT matters, taxation of intra-Community transactions, and tax reporting (VAT compliance)

Tax Aspects of the Fee Charged on Half- or Quarter-Pint Bottles of Liqueur

This article aims to present the basic elements of the new kind of fee applicable to licences for wholesale trade in Poland of liquers, which fee covers packagings of up to 300 ml (roughly equivalent to half- or quarter-pint). Apart from the object of fee and the entities obligated to pay it, the article discusses the principles of calculating the new levy and the reporting duties. The focus is on the practical problems of the new regulations.

Keywords: fee on small bottles of liqueur, tax, fee, food sector


Tomasz Janicki
Autor jest doktorantem na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu

Natalia Kociak-Janicka
Autorka jest doktorantką na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu

Prawa i obowiązki związane z ewidencjonowaniem sprzedaży przy użyciu kas fiskalnych

Tomasz Janicki
The author is a doctoral student at the Faculty of Law and Administration of the Nicolaus Copernicus University in Torun

Natalia Kociak-Janicka
The author is a doctoral student at the Faculty of Law and Administration of the Nicolaus Copernicus University in Torun

Rights and Duties Connected with Recording Sales Using Fiscal Cash Registers


dr hab. Krzysztof Lasiński-Sulecki, prof. UMK
Autor jest kierownikiem Ośrodka Studiów Fiskalnych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu oraz doradcą podatkowym

Przegląd orzecznictwa TS

dr hab. Krzysztof Lasiński-Sulecki, Professor of the Nicolaus Copernicus University
The author is the head of the Centre for Fiscal Studies at the Nicolaus Copernicus University in Toruń and a tax advisor. ORCID: 0000-0002-8380-8392

CoJ rulings: review


dr Ewa Prejs
Autorka jest adiunktem w Katedrze Prawa Finansów Publicznych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu oraz radcą prawnym specjalizującym się w prawie podatkowym

Przegląd orzecznictwa TS

dr Ewa Prejs
The author is an associate professor at the Head of the Chair of Public Finance Law of the Nicolaus Copernicus University in Toruń and a practising attorney at law, specializing in tax law. ORCID: 0000-0003-2784-2227

CoJ rulings: review


dr Filip Majdowski
Autor jest wicedyrektorem w Departamencie Systemu Podatkowego w Ministerstwie Finansów oraz doktorem nauk prawnych (Uniwersytet Warszawski); poglądy wyrażone w artykule niekoniecznie odzwierciedlają stanowisko instytucji, której autor jest pracownikiem

Aktualności z Brukseli

dr Filip Majdowski
The author is a vice-director at hte Department of the Tax System at the Ministry of Finance and a doctor of laws (University of Warsaw); the expressed views do not always correspond to the standpoint of the institution where the autor is employed

News from Brussels

Przeglądaj powiązane tematy