Jednym z kluczowych założeń reformy, która weszła w życie z początkiem września, jest uelastycznienie struktury szkół podstawowych i rozwój szkół filialnych. Zmienione przepisy Prawa oświatowego stanowią bezpośrednią odpowiedź na kryzys demograficzny i mają chronić mniejsze, lokalne placówki przed likwidacją.
Fragment artykułu z miesięcznika „Dyrektor Szkoły” 2026/10
W latach 2015–2023 wprowadzono szereg zmian, które miały duży wpływ na organizację systemu oświaty w samorządzie. Obejmowały m.in. likwidację gimnazjów i przywrócenie ośmiu klas w szkole podstawowej. W efekcie być może przejściowo poprawiła się sytuacja w zakresie liczby uczniów tych placówek, jednak nie można jej traktować jako swoistego remedium na niekorzystne zmiany demograficzne.
Dopiero ustawa z 13.03.2026 r. o zmianie ustawy – Prawo oświatowe oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 504) wprowadziła istotne zmiany w organizacji szkół podstawowych, przewidując możliwość tworzenia szkół, które obejmują wyłącznie określone etapy edukacyjne, np. klasy I–III czy klasy IV–VIII, i szkół filialnych oraz przekształcania placówek w miejsca łączące funkcję edukacyjną z żłobkami czy centrami społecznymi, co pozwala samorządom lepiej dostosować strukturę lokalnego systemu oświaty do miejscowych warunków demograficznych i potrzeb gminy.
W przypadkach uzasadnionych trudnymi warunkami demograficznymi lub geograficznymi:
a) można utworzyć szkołę podstawową obejmującą strukturą organizacyjną klasy I–III, I–IV lub IV–VIII – takiej szkole może być podporządkowana organizacyjnie więcej niż jedna szkoła podstawowa filialna;
b) można utworzyć szkołę podstawową filialną obejmującą strukturą organizacyjną klasy I–III lub klasy I–IV – taka szkoła jest podporządkowana organizacyjnie szkole podstawowej obejmującej strukturą organizacyjną klasy I–VIII lub IV–VIII;
c) organ prowadzący szkołę podstawową może przekształcić ją w szkołę podstawową filialną obejmującą strukturą organizacyjną klasy I–III lub I–IV, która jest podporządkowana organizacyjnie innej szkole podstawowej obejmującej strukturą organizacyjną klasy I–VIII lub IV–VIII.
Zamów prenumeratę: www.profinfo.pl/sklep/dyrektor-szkoly,7340.html